طرح جدید کنگره آمریکا

تعدادی از نمایندگان کنگره آمریکا که اکثریت جمهوری‌خواه بر آن حاکم است، با تهیه یک لایحه جدید تلاش می‌کنند علاوه‌ بر لغو توافق صورت گرفته میان شرکت هواپیماسازی بوئینگ و ایران، شرکت اروپایی ایرباس را نیز برای ادامه همکاری با تهران تحت فشار قرار دهند.

نمایندگان کنگره مایل هستند دولت جدید آمریکا به ریاست جمهوری “دونالد ترامپ” را در معرض یک آزمایش زودهنگام قرار دهند تا خط مشی مطمئنی برای دیپلماسی آتی وی در قبال توافق هسته‌ای ایران تعیین کنند.

شرکت هواپیمایی ایران ایر هفته گذشته نخستین هواپیمای ایرباس از مجموع ۱۰۰ هواپیمای خریداری شده از این شرکت اروپایی را دریافت کرد. قرار است نخستین هواپیمای بوئینگ تحت قرارداد فروش ۸۰ فروند هواپیما به ایران، در سال ۲۰۱۸ به این کشور ارسال شود. نیاز خطوط هوایی ایران به نوسازی ناوگان حمل و نقل هوایی همزمان با لغو تحریم‌های بین‌المللی علیه این کشور فرصتی را بوجود آورد تا شرکت‌های بزرگ هواپیمایی بتوانند حجم گسترده‌ای از هواپیماهای تجاری خود را به تهران بفروشند.

“پیتر روسکام”، نماینده جمهوری‌خواه از ایالت ایلی‌نوی و عضو مجلس نمایندگان آمریکا، در مورد لایحه جدید که جمعه این هفته به کنگره ارائه شد، گفت: در این لایحه از دولت ترامپ درخواست شده است تا با کمک آژانس اطلاعات ملی آمریکا ساز و کار بازرسی دقیقی را در پیش بگیرد و تمام فعالیت‌های شرکت ایران ایر و دیگر ایرلاین‌های این کشور را تحت نظارت دقیق داشته باشد.

درصورتیکه ایران ایر، هواپیماهای دریافتی را تغییر کاربری داده و از آنها در مصارف نظامی و حمایت از تروریسم استفاده کند، نه تنها ایران ایر در فهرست شدیدترین تحریم‌های اقتصادی آمریکا قرار بگیرد؛ بلکه ادامه قرارداد این شرکت با ایرباس و بوئینگ به خودی خود لغو شود.

از سوی دیگر، قانونگذاران آمریکایی برای تحویل هواپیماهای ایرباس نیز شرایط سختی را تعیین کرده‌اند. آمریکایی‌ها مدعی شدند ایران اجازه ندارد قطعات هواپیماهای خریداری شده را از جایی خارج از ایران دریافت کند. اگر این قطعات و ملزومات تعمیر هواپیما از بازاری که در تبادل تجاری با آمریکا است، تامین شود بار دیگر قرارداد ایران و ایرباس در معرض تحریم قرار خواهد گرفت.

ماهان ایر به عنوان دومین شرکت بزرگ هواپیمایی ایران به دلیل آنچه آمریکا حمایت از تروریسم و همکاری با نهادهای نظامی ایران خوانده است، تحت تحریم قرار دارد. روسکام و دیگر دوستان جمهوری‌خواه وی تاکید دارند دولت “باراک اوباما” در خارج کردن نام ایران ایر از فهرست حامیان تروریسم اشتباه کرد و باید نام این شرکت را هم مانند ماهان در فهرست تحریم خود نگه می‌داشت.

لایحه جدیدی که به کنگره آمریکا عرضه شده به ابتکار روسکام تهیه شده است. وی سال گذشته میلادی نیز لایحه‌ای مشابه با لایحه اخیر به کنگره ارائه داده بود که با موافقت نهایی مجلس نمایندگان به تصویب رسید. با توجه به اینکه کنگره آمریکا تحت حاکمیت اکثریت جمهوری‌خواه قرار دارد و دونالد ترامپ هم بارها مخالفت خود را با توافق هسته‌ای ایران اعلام کرده است، هیچ بعید نیست روسکام در لغو قرارداد بوئینگ به نتیجه برسد.

شرکت هواپیماسازی بوئینگ پیش از این اعلام کرده بود در عقد قرارداد تجاری با ایران به طور کامل از نظر و دیدگاه کنگره و قوانین تعیین شده دولت آمریکا اطاعت خواهد کرد. باوجود اینکه بوئینگ هنوز اظهار نظری درباره تلاش جدید روسکام ارائه نداده است؛ انتظار می‌رود درصورت سنگ‌اندازی جمهوری‌خواهان در توافق با ایران، از آن پیروی کند.